Pllaka 3.700 vjeçare e cila tregon se trigonometria Babilonase, ishte shumë ma e zhvilluar se ajo e cila praktikohet sot

Babilonasit e lashtë zhvilluan 3.700 vjet më parë një trigonometri që ishte shumë më e zhvilluar se sot, dhe kjo u ka shkuar për dore shumë ma përpara se grekët, sipas ekspertëve australianë.
Këto pretendime bazohen në një tabelë argjile e quajtur Plimpton 322, ku janë numra të shtypura.
Bordi tregon se babilonasit e njihnin teoremen e Pitagorës shumë kohë ma përpara se grekët e lashtë t’i jepnin një emër.

 

Themeluesi i trigonometrisë tradicionalisht konsiderohet një Hiparh grek, i cili jetonte rreth 120 vjet para epokës së re, por një studim i ri sugjeron që pllaka filloi 1000 vjet para Epokës së Hipparkut.
Dr Daniel Mansfield i Universitetit të Uellsit të Ri Jugor, një studiues kryesor, tha se një nga arsyet për zhvillimin e trigonometrisë së avancuar ishte ndërtimi i sa më shumë ndërtesave të përsosur që ishte e mundur.

Ky pretendim duket të jetë mjaft logjik nëse marrim parasysh se Kopshte e varura të Babilonisë në Mesopotami – shtratet e qytetërimit njerëzor – ishin një nga shtatë mrekullitë e botës së lashtë.
“Është një mjet shumë i fuqishëm që është përdorur për matje të ndryshme në terren dhe llogaritje arkitekturore”, tha shkencëtari.

Dr. Mensfield shpjegon se babilonasit, falë këtij sistemi të numërimit, bënë llogaritje matematikore më të komplikuara sesa matematikanët e sotëm.
“Qasja e tyre unike ndaj aritmetikës dhe gjeometrisë do të thotë se kjo nuk është vetëm tabela trigonometrike më e vjetër në botë, por është paneli trigonometrik i vetëm i besuar që deri tani është gjetur”, tha Mansfield.

Kështu është sepse “Baza e sistemit tonë dhjetë-ditor është numëri 10, e cila ka vetëm dy pjesë të sakta: Një gjysmë (0.5) dhe të pestën (0.2) Kjo është shumë problematike në qoftë se ju doni diçka për të ndarë Për shembull, në qoftë se ju ndani dollarin në tri pjesë, ju merrni tre. herë 33 cent, me pjesën tjetër të një centi. baza e sistemit babilonas ishte numri 60, i njëjti sistem që ne e përdorim për të matur kohën. Ai siguron fraksione shumë më të saktëa”, tha Mansfield.

Për shkak të saktësisë së tij të lartë, sistemi Babylonian mund të ketë një potencial të madh për aplikim në fushën e arsimit dhe shkencës kompjuterike, thotë një studiues.
“Është e rrallë që bota jonë e lashtë të na ketë mësuar diçka të re. Matematika Babyloniane mund që pas 3000 vjetëve të kthehet përsëri në modë”, thotë Mansfield.

Pllaka në vitin 1990 u zbulua në Irak, nga arkeologu, diplomati dhe tregtari i gjërave të artit Edgar Banks, i cili ishte frymëzim për krijimin e karakterit të njohur filmik Indiana Jones.
Numrat janë të shkruara në shkrimin kuneiform në katër kolona dhe 15 rreshta, edhe pse u zbulua se tabela ishte thyer dhe se ma parë kishte gjashtë kolona dhe 38 rreshta.

Shkencëtarët thonë se bordi ndoshta përfaqësonte një lloj të mjeteve ndihmëse për të kontrolluar zgjidhjen e ekuacioneve katrore.
“Ky panel hap mundësi të reja jo vetëm për hulumtimet moderne matematikore, por edhe për edukimin matematikor. Në tabelë ne shohim një trigonometri ma të thjeshtë dhe më të sakta nga trigonometri e sotme, e cila është mjaft e qartë ka shumë përparësi”, ka thënë Mansfield
Hulumtimi është publikuar në “Historia Mathematica”, revistën zyrtare të Komisionit Ndërkombëtar për historinë e matematikës.

 

Comments are closed.

%d bloggers like this:

By continuing to use the site, you agree to the use of cookies. more information

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close